Hvaða vefkerfi hentar fyrirtækinu? WordPress, Wix, Squarespace eða sérsmíði

Ein fyrsta ákvörðunin þegar fyrirtæki fær sér nýjan vef er líka sú sem erfiðast er að breyta seinna: á hverju á vefurinn að keyra? WordPress, Wix, Squarespace, íslensku vefumsjónarkerfi eða sérsmíði?

Svarið ræður því hvað vefurinn getur gert, hver getur breytt honum, hvað hann kostar á ári og hvað gerist ef þú vilt skipta um aðila. Hér förum við yfir valkostina á mannamáli og sýnum hvað íslensk fyrirtæki nota í raun.

Rétt er að segja það strax: Litljómi smíðar vefi í Next.js, sem fellur undir sérsmíði. Við höfum því hag af umræðunni og reynum þess vegna að vera sanngjörn við hina kostina. Oft eru þeir rétta svarið.

Byrjaðu á því hvað vefurinn á að gera

Kerfið er verkfæri, ekki markmið. Áður en þú berð saman kerfi er gott að svara nokkrum spurningum:

• Hvað á gesturinn að geta gert: lesa, hafa samband, bóka eða kaupa?
• Hver uppfærir efnið og hversu oft?
• Þarf vefurinn að tengjast öðrum kerfum, til dæmis bókunarkerfi, greiðslugátt eða bókhaldi?
• Á hann að vera á fleiri en einu tungumáli?
• Hver sér um hann eftir að hann fer í loftið?

Lítið þjónustufyrirtæki sem þarf nokkrar síður og símanúmer hefur allt aðrar þarfir en fyrirtæki með bókanir, mörg tungumál og tíu manns sem skrifa efni. Sama kerfið hentar sjaldnast báðum.

Hvað keyra íslensk fyrirtæki á?

WordPress er langalgengasta kerfið á íslenskum fyrirtækjavefjum. Í október skoðuðum við 308 vefi fyrirtækja sem dregin voru af handahófi úr 1819.is, og um 38% þeirra keyrðu á WordPress (PHP-greinin).

Fjórðungur vefjanna gaf ekkert þekkt kerfi til kynna. Þar eru sérsmíðaðir vefir, en líka vefir sem einfaldlega fela hvað þeir keyra á.

Í stærri mælingu okkar frá því í september, á 1.389 vefjum í níu atvinnugreinum, voru stærstu lokuðu kerfin Wix með 90 vefi, Moya með 71, Squarespace með 57 og WebEd Pro með 53 (Staða íslenskra vefja 2026).

WordPress: sveigjanlegt, en þarf umhirðu

WordPress er opinn hugbúnaður sem hver sem er má nota án endurgjalds. Það er stærsti kosturinn: þúsundir viðbóta, margir sem kunna á það, og þú getur flutt vefinn til hvaða hýsingaraðila sem er.

Gallinn er að einhver þarf að halda honum við. WordPress sjálft, þemað og hver einasta viðbót fá reglulegar uppfærslur, og PHP-útgáfan á þjóninum líka. Ef enginn sinnir því safnast upp göt.

Þetta er ekki fræðilegt. Í október birtu aðeins 44 af 308 vefjum í handahófsúrtakinu okkar PHP-útgáfuna sína, og 16 þeirra voru á útgáfum sem fá engar öryggisuppfærslur lengur.

• Hentar þegar: þú þarft sveigjanleika eða sérstakar viðbætur, og einhver ber ábyrgð á viðhaldinu
• Varastu: vef sem er settur upp einu sinni og aldrei snertur aftur

Wix og Squarespace: fljótlegt, en vefurinn er leigður

Wix og Squarespace eru vefsmiðir: þú borgar áskrift og færð hýsingu, sniðmát og ritil í einum pakka. Engar uppfærslur, enginn þjónn, ekkert PHP. Fyrir lítið fyrirtæki sem vill vef í vikunni er það oft skynsamlegasta leiðin.

Í staðinn leigirðu vefinn frekar en að eiga hann. Þú getur tekið texta og myndir með þér, en ekki vefinn sjálfan. Ef þú hættir í áskrift eða vilt skipta um kerfi þarf að smíða hann upp á nýtt.

Þú ræður líka minna um hraða og tæknilegar stillingar, því kerfið ákveður þær fyrir alla sem nota það.

• Hentar þegar: vefurinn er einfaldur, þú vilt sjá um hann án aðstoðar og hann þarf ekki að tengjast öðrum kerfum
• Varastu: að byggja mikið efni eða netverslun á kerfi sem þú gætir viljað fara frá

Moya og önnur íslensk kerfi

Nokkur vefumsjónarkerfi eru smíðuð og rekin á Íslandi. Moya frá Stefnu er algengt hjá sveitarfélögum og stofnunum, og WebEd Pro var fjórða stærsta lokaða kerfið í mælingunni okkar.

Kosturinn er íslenskt viðmót, íslensk þjónusta og aðili sem þú getur hringt í. Gallinn er sá sami og hjá vefsmiðunum: kerfið er í eigu þjónustuaðilans og vefurinn er bundinn honum. Í septembermælingunni voru 267 vefir, sem annars töldust í lagi, bundnir lokuðu kerfi sem tíu eða fleiri vefir deildu.

Áður en þú semur er gott að spyrja þriggja spurninga:

1. Hvað kostar að flytja vefinn annað?
2. Fæ ég efnið út á venjulegu sniði?
3. Hver á lénið?

Hvenær borgar sérsmíði sig?

Sérsmíðaður vefur er forritaður fyrir fyrirtækið, oft í nútímalegum ramma eins og Next.js. Í handahófsúrtakinu okkar keyrðu 12% vefja á slíkum römmum.

Kostirnir eru hraði, frelsi í hönnun og engar viðbætur sem þarf að uppfæra. Vefurinn gerir nákvæmlega það sem hann á að gera og ekkert annað. Efnið getur samt verið í einföldu efnisstjórnunarkerfi, svo starfsfólk geti breytt texta og myndum sjálft.

Gallarnir eru hærri stofnkostnaður og að þú þarft aðila sem kann á kóðann. Breyting sem tekur fimm mínútur í Wix getur kallað á forritara.

• Hentar þegar: vefurinn er mikilvægur hluti af rekstrinum, hraði og útlit skipta máli, eða hann þarf að tengjast öðrum kerfum
• Varastu: sérsmíði þar sem einfaldur vefsmiður dugar

Hver á vefinn þegar skipt er um aðila?

Spurningin sem gleymist oftast er hvað gerist þegar samstarfinu lýkur. Þrennt þarf að vera á hreinu:

• Lénið: það á að vera skráð á kennitölu fyrirtækisins hjá ISNIC, ekki á vefstofuna (Lén, DNS og hýsing)
• Efnið: texti, myndir og skjöl eru þín og það á að vera hægt að fá þau út
• Kóðinn eða kerfið: í WordPress og sérsmíði getur kóðinn fylgt þér, en á vefsmiðum og lokuðum kerfum fylgir hann ekki

Fáðu þetta skriflega áður en verkið hefst. Það er auðvelt að semja um það í upphafi en erfitt eftir á.

Kostnaður yfir þrjú ár

Ódýrasti kosturinn í upphafi er ekki alltaf ódýrastur yfir tíma. Berðu saman heildarkostnað yfir að minnsta kosti þrjú ár, ekki bara stofnverðið.

Lénið bætist við í öllum tilvikum. Árgjald .is-léns er 8.220 kr. með vsk. hjá ISNIC (Spurt og svarað (opnast í nýjum glugga)). Netföng á léninu eru líka sér, óháð því hvaða kerfi vefurinn keyrir á.

Svona velurðu

Stutta útgáfan:

• Einfaldur vefur sem þú vilt sjá um án aðstoðar: vefsmiður eins og Wix eða Squarespace
• Þú þarft sveigjanleika og einhver sér um uppfærslur: WordPress
• Íslensk þjónusta skiptir mestu og þú sættir þig við að binda þig einum aðila: íslenskt kerfi
• Vefurinn skiptir miklu máli fyrir reksturinn eða þarf að tengjast öðrum kerfum: sérsmíði

Hvað sem þú velur skaltu tryggja þrennt: að lénið sé á þínu nafni, að efnið sé þitt og að einhver beri ábyrgð á vefnum eftir að hann fer í loftið.

Ertu að velta fyrir þér nýjum vef? Segðu okkur frá verkefninu, eða lestu meira um vefsíðugerð hjá Litljóma.